Zdrowie po 60-tce – na co warto zwrócić szczególną uwagę
Po 60. roku życia organizm stopniowo się zmienia. Nie oznacza to jednak, że pogorszenie sprawności trzeba traktować jako coś nieuniknionego. Duże znaczenie mają profilaktyka, aktywność i szybkie reagowanie na nowe problemy.
Serce i ciśnienie
Warto regularnie kontrolować ciśnienie tętnicze i zwracać uwagę na objawy związane z układem krążenia.
Nie należy ignorować między innymi:
Niepokojące lub nagłe objawy wymagają odpowiedniej konsultacji medycznej.
Cukier i cholesterol
Podwyższony poziom glukozy lub cholesterolu może przez długi czas nie powodować wyraźnych objawów.
Dlatego warto wykonywać zalecane badania i omawiać ich wyniki z lekarzem. Szczególne znaczenie ma to w przypadku nadwagi, małej aktywności fizycznej lub występowania chorób przewlekłych.
Mięśnie i kości
Utrzymanie siły mięśni jest ważne dla samodzielności. Mocniejsze nogi ułatwiają chodzenie, wstawanie z krzesła i pokonywanie schodów.
Warto regularnie wykonywać ćwiczenia:
W przypadku problemów z kośćmi lub częstych upadków warto omówić z lekarzem potrzebę odpowiedniej diagnostyki.
Wzrok i słuch
Pogorszenie wzroku lub słuchu może rozwijać się stopniowo, dlatego łatwo przyzwyczaić się do gorszego funkcjonowania.
Warto reagować na:
problemy z czytaniem,
pogorszenie widzenia po zmroku,
częste potykanie się,
trudności ze słyszeniem rozmów,
konieczność coraz głośniejszego ustawiania telewizora.
Dobre widzenie i słyszenie mają również znaczenie dla bezpieczeństwa.
Pamięć i koncentracja
Drobne zapominanie może zdarzać się każdemu. Warto jednak zwrócić uwagę na wyraźne lub postępujące zmiany.
Niepokojące mogą być między innymi trudności z wykonywaniem znanych czynności, orientacją w miejscu lub czasie czy znaczące problemy z pamięcią utrudniające codzienne funkcjonowanie.
Sen i regeneracja
Problemy ze snem nie powinny być automatycznie przypisywane wiekowi.
Warto zwrócić uwagę na:
częste wybudzanie się,
długotrwałe problemy z zasypianiem,
nadmierną senność w ciągu dnia,
uczucie ciągłego zmęczenia.
Jeżeli problem utrzymuje się długo, warto poszukać jego przyczyny.
Masa ciała i odżywianie
Zarówno nadmierna masa ciała, jak i niezamierzona utrata masy ciała mogą być sygnałem, któremu warto się przyjrzeć.
Codzienne posiłki powinny dostarczać odpowiedniej ilości białka, warzyw, owoców, produktów pełnoziarnistych i zdrowych tłuszczów.
Warto również pamiętać o odpowiednim nawodnieniu.
Równowaga i upadki
Upadek może prowadzić do poważnego urazu i ograniczenia samodzielności.
Dlatego warto ćwiczyć równowagę oraz zadbać o bezpieczeństwo w domu. Pomocne może być dobre oświetlenie, usunięcie przeszkód z przejść i zachowanie ostrożności na śliskich powierzchniach.
Jeżeli upadki powtarzają się, warto ustalić z lekarzem ich możliwą przyczynę.
Leki i suplementy
Przy większej liczbie przyjmowanych preparatów łatwo o pomyłkę lub niepotrzebne dublowanie składników.
Warto mieć aktualną listę leków i suplementów oraz okresowo omówić ją z lekarzem lub farmaceutą.
Leków nie należy samodzielnie odstawiać ani zmieniać ich dawkowania.
Aktywność i kontakty z ludźmi
Zdrowie to również możliwość normalnego funkcjonowania i uczestniczenia w życiu społecznym.
Spacer, hobby, zajęcia grupowe, spotkania ze znajomymi czy działalność społeczna pomagają zachować aktywność fizyczną i psychiczną.
Nie wszystko jest „przez wiek”
Jedna z najważniejszych zasad po 60-tce brzmi: nowej, wyraźnej lub nasilającej się dolegliwości nie należy automatycznie przypisywać wiekowi.
Jeżeli coś zmienia się w sposobie poruszania, widzeniu, słyszeniu, pamięci, śnie, apetycie lub ogólnym samopoczuciu, warto zwrócić na to uwagę i w razie potrzeby skonsultować się ze specjalistą.
Co warto kontrolować?
Najprościej myśleć o zdrowiu w kilku obszarach:
serce i ciśnienie → badania → ruch → mięśnie i kości → wzrok i słuch → pamięć → sen → odżywianie → leki → bezpieczeństwo.
Regularne dbanie o te obszary zwiększa szanse na zachowanie sprawności i samodzielności przez kolejne lata.
